Bij de 20ste jaargang

door Herman Van Isterdael

 

Wie houdt niet van geschiedenis... Van de verhalen over hoe mensen vroeger gewoond, gewerkt en geleefd hebben. Wie door de jaartallen heen kijkt, ziet het verhaal van mensen van vlees en bloed. Alles om U heen heeft zijn eigen verhaal: uw familie, uw huis, uw straat of dorp, uw vereniging. Alleen: dat verhaal moet meestal nog worden geschreven1.

Voor U ligt het eerste dubbelnummer van onze twintigste jaargang. Twintig jaar publiceren over de Okegemse geschiedenis en zijn inwoners, dat hadden in 1975 de stichters zich zelfs in hun stoutste dromen nooit durven inbeelden. Het bestuur van de Heemkring is daar heel fier over.

Dit voorjaar mocht ieder lid reeds een aantal geschenken ontvangen: om te beginnen een buitengewone uitgave. Het is een integrale tekstuitgave van het landboek van Okegem opgemaakt in 1695. Dit archiefstuk is erg belangrijk voor de Okegemse geschiedenis. Het is de oudste totale opmeting van het Okegems grondgebied. Het landboek geeft perceel per perceel een opsomming van eigenaar en pachter, van de oppervlakte, de ligging en de plaatsnaam. Verscheidene van deze plaatsnamen zijn reeds uit het Okegems taalgebruik verdwenen.

Bij het landboek hoorde een kaart. Deze is spijtig genoeg niet teruggevonden en mag als verloren beschouwd worden. Om de tekstuitgave van het landboek zijn volle bruikbaarheid te geven werden in de tekstuitgave bij alle percelen de nummers genoteerd van de percelen op de kadastrale kaart opgemaakt in 1810. Deze kaart is uw tweede geschenk vanwege de Heemkring. Ze werd jaren geleden gekopieerd door Chris Van de Perre naar de originele kaart die vóór de fusie met Ninove op het Okegems gemeentehuis bewaard werd. Waar deze kaart zich nu bevindt kan ik helaas niet vertellen.

De combinatie van kaart en landboek laat toe om te achterhalen wie waar woonde in 1695 en 1786. Voor familiekundigen zijn dit heel interessante gegevens. Bovendien is lokalisatie van de plaatsnamen mogelijk.

In uw geschenkverpakking zit als derde geschenk een recente luchtfoto van het centrum van Okegem. Zo overspannen we met deze drie stukken 300 jaar Okegemse geschiedenis.

Twintig jaar is voor een vereniging een hele tijd. Het is niet vanzelfsprekend voor een heemkundige kring. Het vraagt immers heel wat discipline om het tijdschrift op tijd te laten verschijnen. Daarbij hebben we er steeds naar gestreefd om leesbare teksten af te leveren die tegelijkertijd wetenschappelijk verantwoord waren. Veel artikels in de Mededelingen zijn gebaseerd op een zoektocht in de archieven. Indien mogelijk werd voor de recente geschiedenis aanvullend beroep gedaan op getuigenissen van inwoners die het allemaal zelf beleefd hadden. Betrouwbare informatie over het verleden en het heden van Okegem en zijn inwoners leveren blijft één van onze voornaamste bekommernissen.

De geschiedenis onderzoeken is puzzelen... Het vraagt geduld en doorzetting. Steeds weer de spanning van de speurtocht. Af en toe het plezier weer een ontbrekend puzzelstukje gevonden te hebben. De speurders naar het Okegems verleden zijn niet erg talrijk. Daarom zijn de verwachtingen voor de toekomst zijn niet erg hooggespannen. Het schrijven van teksten is niet te onderschatten. Daarnaast blijft het een niet aflatende zorg om de publikatie op tijd te laten verschijnen.

Volgend jaar 1996 is Okegem 900 jaar oud. De eerste vermelding van de naam Okegem in een archiefstuk dateert immers van het jaar 1096. Dit mogen we niet zomaar laten voorbijgaan. Overleg over activiteiten is nu reeds aan de gang. U hoort er nog wel van in de loop van de komende maanden. Verscheidene verenigingen plannen reeds een of andere activiteit naar aanleiding van dit gedenkwaardig feit.

Het bestuur van de heemkundige kring heeft gedurende die 20 jaar steeds een geringe omvang gehad. Van de stichters van de heemkring in het jaar 1975 blijven alleen nog Jozef Van der Speeten en ikzelf over in het bestuur. Sommigen gingen, anderen kwamen ons vervoegen en namen een deel van de talrijke taken over. Als voorzitter wil ik mijn dankbaarheid betuigen aan allen die in de loop van deze twintig jaar meehielpen aan de verwezenlijking van onze doelstellingen. Het bestuur is een kleine groep van idealisten, bereid om zolang als enigszins mogelijk is door te gaan. Met jullie hulp en steun kan dit nog wel enige tijd duren.


 

1  Uit: Het Rijksarchief Drenthe. Schatkamer van de Drentse geschiedenis.